Hart- en vaatziekten

Hart- en vaatziekten, what's in a name?

Hart- en vaatziekten of cardiovasculaire ziekten omvatten aandoeningen aan het hart en de bloedvaten. Deze kwalen verstoren de werking van de longen en het cardiovasculaire systeem. Hart- en vaatziekten kunnen veroorzaakt worden door tal van factoren. Sommige zijn erfelijk, andere verbonden aan leeftijd of geslacht.

Over welke aandoeningen gaat het dan precies? 

Arteriosclerose 

Arteriosclerose slaat op een verdikking en verharding van de wanden van de slagaders. Dit kenmerkt zich door de afzetting van vetachtige stoffen zoals cholesterol op de wanden van de slagaders. Hierdoor ontstaat een vernauwing van deze bloedvaten, met een verstoring van de bloedsomloop tot gevolg.

Arteritis

Deze term slaat op een ontsteking van de bloedvatwanden. Deze aandoening komt vooral voor in de onderste ledematen en heeft vaak onderbroken mankheid tot gevolg. De pijnen die het gevolg zijn van arteritis lijken erg op krampen. Verder kan je ook last hebben van hoge koorts, een verhoogde hartslag, ...

Coronaire insufficiëntie

Dit is een wat moeilijke benaming voor de vernauwing van de kransslagaders. Dat zijn de aders die als een krans rond het hart liggen. Wanneer deze bloedvaten vernauwd of verstopt raken door een opeenhoping van min of meer vast geworden vetten, krijgt het hart onvoldoende zuurstof toegediend. Dat tekort aan zuurstof kan leiden tot een: 

  • hartkramp of angina pectoris: een hartkramp is een vroeger stadium van een hartinfarct. Zo’n kramp doet zich voor tijdens inspanningen of emoties en kenmerkt zich door een benauwd gevoel in de borst. Deze pijn kan ook uitstralen naar armen, nek, hals en rug. 
  • hartinfarct: bij een hartinfarct raakt een van de kransslagaders verstopt door een bloedklonter of een letsel aan de bloedvatwand. Daardoor sterft de hartspier af. Een hartinfarct kan ook leiden tot een hartstilstand. 

Trombose

Een trombose doet zich voor wanneer er zich een bloedklonter vormt in de hartholte of in een bloedvat (ader of slagader). Hierdoor kan een deel van de bloedsomloop afgeklemd raken. Een trombose kan bijvoorbeeld leiden tot een hartinfarct of een beroerte, wanneer de klonter zich ter hoogte van de hersenen bevindt. 

Hartritmestoornissen

Hierbij slaat het hart niet regelmatig met een frequentie van 60 tot 100 slagen per minuut. De inwendige stimulator van het hart kan dus ontregeld zijn op vlak van frequentie, maar ook op vlak van de richting waarin de samentrekkingen worden doorgegeven.

Aandoeningen aan de kleppen

Ook de kleppen van het hart kunnen voor problemen zorgen. Zo kunnen één of meer hartkleppen onvoldoende sluiten of openen op het verkeerde moment. Daardoor kan het bloed terugstromen of weglekken.

Hartinsufficiëntie

Bij hartinsufficiëntie schiet de hartpomp tekort. Daardoor kan ze de energiebehoefte van het organisme niet meer bolwerken. De oorzaak van deze aandoening schuilt in de vernauwing van bloedvaten, een onbehandelde hoge bloeddruk, klepaandoeningen en hartspierziektes.

De belangrijkste risicofactoren van deze aandoeningen zijn: 

  • te hoog cholesterolgehalte
  • hoge bloeddruk
  • geen of te weinig lichaamsbeweging
  • ongezonde voeding
  • overgewicht
  • roken
  • stress
  • diabetes
  • cholesterolstijging in de menopauze

De cardiovasculaire risicofactoren vormen een heus waslijstje. Daarbovenop wordt het gevaar voor hart- en vaatziekten groter als verschillende factoren tegelijk aanwezig zijn. De verschillende risico’s werken nauw samen om in teamverband de bloedsomloop te ondermijnen. Bijvoorbeeld: wanneer je diabetes of een hoge bloeddruk hebt, verhoogt het risico op een hartaanval met factor 2,5. Wanneer je diabetes én een hoge bloeddruk hebt, wordt dit risico tot 8 keer verhoogd.  

Een verstoorde vetstofwisseling of dyslipidemie verhoogt het risico met factor 16. Heb je dyslipidemie, gecombineerd met een hoge bloeddruk en/of diabetes, dan verhoogt het risico op een hartaanval met een factor van 20. 

De meeste risicofactoren hebben echter te maken met ongezonde leefgewoonten. En aangezien men een gewoonte kan aanleren of afleren, kun je preventief heel wat doen om het risico in te perken. Als dat geen positief nieuws is!

TIP ! Weet dat Helan je hierbij ondersteunt en je kan rekenen op een aantal terugbetalingen.

Alles wat je moet weten over gezond eten

Ontdek tips om gezonder te eten in ons e-book.

Gezonder leven dankzij gezonde voeding?

Ontvang je e-book boordevol tips!

Download ons e-book

Verder lezen

Hoe kun je hart- en vaatziekten vermijden?

Tegen bepaalde risicofactoren voor hart- en vaatziekten, zoals het verouderingsproces en erfelijke factoren, valt niks te beginnen. De meeste gevaren vallen echter wel te bestrijden, en dat met een gezonde levensstijl.

Het vrouwenhart klopt anders

Het hart van een man en dat van een vrouw lijken qua structuur en werking sterk op elkaar, maar toch zijn er wezenlijke verschillen. Symptomen van hartproblemen kunnen bijvoorbeeld helemaal anders zijn bij vrouwen. Meer uitleg door prof. Dr. Pedro Brugada, cardioloog in het UZ Brussel.

Wat is hartcoherentie?

Met hartcoherentie wordt het regelmatige interval tussen je hartslagen bedoeld. Dat je hart soms wat sneller of trager klopt, is normaal. Maar grote pieken en dalen kunnen wijzen op heftige emoties, zoals angst en stress. Ook je ademhaling speelt een rol. Als je inademt versnelt je hartslag, als je uitademt vertraagt die. Met je ademhaling kan je je hartritme beïnvloeden en meer coherent maken.

Sporten tijdens je zwangerschap: een goed idee?

Sporten als je zwanger bent, is goed voor jou en je baby. Maar welke activiteiten mag je nu wel en niet meer doen? Waar moet je op letten? En hoe zit het met je buikspieren?