Durf te praten over mentale gezondheid
4 op 10 Vlamingen* zoekt nooit hulp bij mentale problemen. Daarom pleiten wij als onafhankelijk ziekenfonds en welzijnsgroep voor meer openheid. Een omgeving waar je durft zeggen dat het niet goed gaat. Waar er geluisterd wordt zonder oordeel. Waar je zonder schaamte hulp kan vragen én krijgen.
Helan komt op voor mentale gezondheid
Omdat we mentale pijn bespreekbaar willen maken, schreef Helan een brief voor openheid naar alle Vlaamse kranten. Als ziekenfonds en welzijnsgroep willen we samen met alle zorgpartners en de overheid werk maken van preventie en toegankelijke geestelijke gezondheidszorg. We willen het bredere maatschappelijk debat over mentale gezondheid levendig houden. Zo voorkomen we samen dat mentale problemen uitzichtloos worden, en kan wie het moeilijk heeft, zich echt gedragen voelen. We zijn er ook heel concreet voor onze klanten:
.2026-08-04-09-52-39.png)
Terugbetalingen
Nog voor de wettelijke ziekteverzekering psychotherapie gedeeltelijk of volledig terugbetaalde, hadden wij een terugbetaling voor psychotherapie via onze aanvullende voordelen. En ook vandaag nog vullen we voor Helan-klanten de wettelijke terugbetaling aan met een Helan-voordeel voor therapie bij een een psycholoog, orthopedagoog, psychotherapeut of seksuoloog. Zo willen we mentale gezondheidszorg zo toegankelijk mogelijk helpen maken.
Preventie
Via non-profitcampagnes maken we mensen bewust van het belang van mentaal welzijn en bieden we suggesties voor oplossingen voor wie het moeilijk heeft:
Snelle toegang
Via het online platform BloomUp vinden Helan-klanten snel een geschikte psycholoog.
Binnen de twee dagen kan je terecht voor een gratis kennismakingsgesprek, erna plan je samen de vervolgconsultaties in. Per consultatie krijg je automatisch 10 euro terugbetaald via het Helan-voordeel psychotherapie. Vanaf 2027 krijg je een terugbetaling van 20 euro per sessie, met een max. van 20 sessies*.
*Onder voorbehoud goedkeuring CDZ
Gids naar hulp
We promoten mentale veerkracht en zijn een gids naar de juiste hulp en ondersteuning voor wie het moeilijk heeft.
Praktische hulp
We bieden praktische ondersteuning voor wie het moeilijk heeft, zoals huishoudhulp, thuiszorg of advies van onze sociaal assistenten.
Durf hulp te vragen
Blijven inzetten op mentale gezondheidszorg
De Onafhankelijke Ziekenfondsen, waar Helan deel van uitmaakt, pleiten voor een holistische beleidsvisie, waarbij geestelijke gezondheid een vanzelfsprekend deel is van gezondheid in het algemeen. Binnen hervormingen en beleidsmaatregelen vragen we specifieke aandacht voor de geestelijke gezondheidszorg. We vragen dat de overheid blijft inzetten op bespreekbaarheid en preventie van mentale gezondheidsproblemen, en op een nog betere toegankelijkheid van geestelijke gezondheidszorg.
Iedereen moet snel en betaalbaar de juiste psychologische hulp kunnen vinden, van een gesprek bij beginnende klachten tot intensievere therapie bij complexe problemen. Daarom pleiten we voor een verdere uitbreiding van het aanbod van psychologische hulp, zodat mensen sneller geholpen worden en wachttijden zo kort mogelijk blijven.
Daarbij is extra aandacht nodig voor mensen die vandaag moeilijker hun weg vinden naar hulp, zoals ouderen of mensen met een chronische ziekte. Het moet bovendien eenvoudig zijn om te weten waar je terecht kan met een psychische hulpvraag. Heldere informatie en een goede samenwerking tussen hulpverleners helpen mensen om snel bij de juiste ondersteuning terecht te komen.
Ook wanneer iemand van de ene zorgverlener naar de andere gaat, moet de begeleiding vlot kunnen doorlopen, bijvoorbeeld na een ziekenhuisopname. Belangrijke informatie moet daarbij goed worden doorgegeven en de patiënt en eventuele mantelzorgers moeten weten wat de volgende stap is. Ook voor jongeren die overstappen van jeugdhulp naar volwassenenzorg is een goede begeleiding belangrijk.
Hoewel niet alle vormen van psychologische hulp momenteel worden terugbetaald, kunnen Helan-klanten in bepaalde gevallen een extra tegemoetkoming krijgen via hun Helan-voordeel. Zo kunnen ze ook terecht bij erkende psychologen, orthopedagogen, psychotherapeuten en seksuologen die niet geconventioneerd zijn.
Uit een recente studie van de Onafhankelijke Ziekenfondsen blijkt dat het aantal klanten dat uitvalt wegens geestelijke gezondheidsproblemen jaar na jaar toeneemt. Vooral bij burn-out is de stijging opvallend: tussen 2018 en 2024 is het aantal gevallen bijna verdubbeld. Ook depressie kent een stijging van 16% in dezelfde periode. Samen zijn burn-out en depressie in 2024 verantwoordelijk voor meer dan één op vijf van de nieuwe gevallen van arbeidsongeschiktheid bij de klanten van de Onafhankelijke Ziekenfondsen.
Ook bij langdurige arbeidsongeschiktheid (langer dan één jaar) zien we een gelijkaardige stijging. Volgens cijfers van het RIZIV was er tussen 2021 en 2025 een toename van 32% voor wat betreft depressie en burn-out. (1) Op 31 december 2025 was 38,3% van alle mensen in invaliditeit arbeidsongeschikt door een psychische stoornis. Bij een kwart van alle mensen in invaliditeit was burn-out of depressie de oorzaak.
Vrouwen vertegenwoordigen meer dan twee derde van de mensen in invaliditeit door depressie of burn-out. In 2025 blijft het groeipercentage van het aantal mensen in invaliditeit, alle oorzaken samen, hoger bij vrouwen (+5,2% vrouwen, +4,3% mannen). Maar wanneer de oorzaak een depressie of burn-out is, keert de trend om.
Zowel bij werknemers als bij zelfstandigen stijgt het aantal mannen in invaliditeit in 2025 door een van deze twee aandoeningen sneller (+5,6% mannen, +5% vrouwen), terwijl die groei tot nu toe sterker uitgesproken was bij vrouwen. Van 2021 tot 2025, blijft de toename van invaliditeit door depressie of burn-out overigens sterker bij vrouwen (+33,2%) dan bij mannen (+30,3%).
(1) Onafhankelijke Ziekenfondsen. (2025). Nieuwe gevallen van arbeidsongeschiktheid 2018–2024.
(2) Arbeidsongeschiktheid in 2025: Hoeveel mensen in invaliditeit door depressie of burn-out? Hoeveel kost dat aan uitkeringen? | RIZIV
Preventie is nu een belangrijke pijler binnen het gezondheidsbeleid rond geestelijke gezondheidszorg, maar preventie begint niet alleen bij de zorg. We pleiten ervoor om mentale gezondheid mee te nemen in alle beleidsdomeinen die een impact hebben op ons welzijn. Dat betekent bijvoorbeeld aandacht voor mentaal welzijn in het onderwijs, op het werk en in onze leefomgeving, maar ook bij de ontwikkeling van beleid rond sociale media.
Door mentale gezondheid mee te nemen in de keuzes die we maken als samenleving, kunnen we problemen helpen voorkomen en ervoor zorgen dat mensen gemakkelijker hulp durven te zoeken wanneer dat nodig is. Het bespreekbaar maken van mentale gezondheid blijft daarbij belangrijk. Zo kunnen we het taboe verder doorbreken en mensen aanmoedigen om tijdig hulp te zoeken. Daarbij is aandacht nodig voor alle leeftijden en doelgroepen, niet alleen voor jongeren.
* Online onderzoek uitgevoerd door onderzoeksbureau iVOX in opdracht van helan tussen 5 en 12 september 2025 bij 1000 Vlamingen 18+ met mentale problemen representatief op, geslacht, leeftijd en diploma. De maximale foutenmarge bedraagt 3,02%: 4 op 10 Vlamingen zoekt geen hulp bij mentale problemen.
De vermelde voordelen en diensten voor ziekenfondsklanten zijn enkel geldig voor klanten van Helan Onafhankelijk ziekenfonds die in orde zijn met de bijdragen aanvullende diensten. Info en voorwaarden op www.helan.be/voordelen. Helan Onafhankelijk ziekenfonds, Boomsesteenweg 5, 2610 Wilrijk, 0411.696.011, RPR Antwerpen, www.helan.be.