Fit in je hoofd

7 alarmsignalen bij ongezonde stress

Heb jij het druk? Dat is geen probleem. Zo lang je maar alert blijft voor de signalen van mentale overbelasting. Merk je er een of meerdere van op bij jezelf of iemand in je omgeving, dan is het tijd om naar oplossingen te zoeken. Roep hulplijnen in of zoek naar manieren om de druk te verminderen.

Gezonde stress bestaat

Stress is niet altijd ongezond, maar vaak juist nuttig. Het is een manier van je lichaam om te zorgen voor meer focus en betere prestaties onder druk. Alleen mag die toestand niet blijven duren. Want hoewel stress op piekmomenten geen probleem is voor je lichaam en geest, is chronische stress dat wel. Hoe langer je stress-systeem overbelast blijft, hoe meer mentale en fysieke klachten je zal ontwikkelen. 

Wat is jouw kantelpunt?

De tolerantiedrempel voor stress is voor elk individu anders. Maar voor iedereen is er een punt waarop gezonde stress omslaat in ongezonde aanhoudende druk. Je lichaam en geest zullen je altijd laten weten dat de druk te hoog wordt. De kunst is alleen om die signalen te herkennen en ze tijdig op te pikken. Want signalen van ongezonde stress verschillen van persoon tot persoon. Al kan je ze bij jezelf wel goed leren herkennen. Ben jij bijvoorbeeld iemand die buikpijn krijgt van stress, dan is de kans groot dat dit gevoel altijd terugkomt als je over je gezonde stress-grenzen gaat. 

7 alarmsignalen

Alarmsignaal 1: Beknibbelen op je vrije tijd

Heb je het gevoel dat je te veel moet doen op te korte tijd?  Dan is ontspanning en vrije tijd vaak het eerste dat van het lijstje geschrapt kan worden. Wegens optioneel. Maar dat werkt eigenlijk averechts: neem je nooit rustmomenten en ren je non-stop door om je to do-list af te werken, dan los je het stressprobleem niet op. Integendeel: je zet jezelf alleen maar meer onder druk. Betrap je jezelf op het schrappen van je ontspanningsmomenten, dan mag er een alarmbelletje gaan rinkelen.

Tip: Wie tijd neemt om te ontspannen, zal productiever zijn tijdens z’n werkmomenten. Vrije tijd serieus nemen is dus helemaal oké.

Alarmsignaal 2: Blijven doorgaan 

Soms heb je het zo druk, dat je nauwelijks nog tijd of ruimte hebt om iets te voelen. Het resultaat: de signalen die je lichaam uitstuurt om te laten weten dat je rust moet nemen, negeer je helemaal. Train jezelf daarom in het herkennen van de stress-signalen van jouw lichaam, want die zijn voor iedereen anders.

Let bijvoorbeeld op deze zaken:

  • Fysieke signalen: hoofdpijn, buikpijn, spierspanning, vermoeidheid.
  • Cognitieve signalen: besluiteloosheid, vergeetachtigheid.
  • Emotionele signalen: prikkelbaar, zenuwachtig, stemmingswisselingen.
  • Gedragssignalen: uitstelgedrag, jezelf isoleren, meer of minder eten, alcohol drinken.

Praat er ook over met je omgeving: wie die signalen bij jou oppikt, mag jou dat altijd melden. 

Alarmsignaal 3: Piekeren

Heb je het druk dan draait je brein overuren. Soms gaat dat zelfs naadloos door tot ’s nachts, en blijft je hoofd maar scenario’s overlopen voor problemen en mogelijke oplossingen, gevolgd door nieuwe problemen. Resultaat: je voelt je nog meer opgejaagd en vindt geen rust. Betrap je jezelf op eindeloos en oeverloos denkwerk, probeer dan je aandacht even te verleggen naar je lijf. Bewegen, sporten, buiten komen, mediteren, een bad nemen: het kan je helpen om je hoofd wat minder aandacht te geven en het gepieker te stoppen.  

Alarmsignaal 4: Ongezonde keuzes maken 

Natuurlijk weet je eigenlijk wel wat goed voor je is. Genoeg slapen, gezond eten en voldoende bewegen. Maar hoe drukker je het hebt, hoe verder je levensstijl van die leuze kan afdrijven. Voel je dat je sneller ongezonde keuzes maakt, zoals naar ongezonde snacks, sigaretten of alcohol grijpen, dan mag je dat zeker als een alarmsignaal zien. En weet dat je net in stresserende tijden meer nood hebt aan een gezonde levensstijl. Investeren in een gezonde levensstijl zal je op termijn helpen om beter te presteren. 

Alarmsignaal 5: Emotioneel reageren 

Als het niet goed met je gaat, of je bent oververmoeid, dan heb je minder controle over je emoties. Merk je dat je emotioneler reageert dan normaal in een bepaalde situatie, ben je bv. sneller boos, verdrietig of gefrustreerd? Dan weet je dat je mentale druk te hoog oploopt.

Alarmsignaal 6: Niet weten hoe het gaat

Merk je aan jezelf dat je niet goed weet hoe te antwoorden op de vraag 'hoe gaat het', check dan even heel eerlijk bij jezelf of je niet over je grenzen bent gegaan.

Alarmsignaal 7: Nergens zin in

Als je er even door zit, krijg je plots minder plezier in dingen die je anders wel leuk vindt. Dat wil zeggen dat je mentaal onder druk staat. Wat je anders graag doet in je vrije tijd vind je nu een opgave. Of je hebt geen zin om mensen te zien, of ziet snel tegen dingen op. Het zijn allemaal signalen dat het even ‘te veel’ is. 

Omdat praten helpt, biedt Helan je een luisterend oor, en gratis psychologische hulp.

Ontdek de Helan Luisterlijn

Ken je de Helan Luisterlijn? 

Omdat praten helpt, biedt Helan je een luisterend oor, en gratis psychologische hulp.

Iets voor jou?

  • Je hoeft geen afspraak te maken.
  • De hulp is anoniem, persoonlijk en vertrouwelijk.
  • Als klant van Helan ziekenfonds betaal je geen kosten.
  • Je bepaalt samen met je Luisterlijn-psycholoog of je nood hebt aan 1 of meer gesprekken.

Waarvoor kan je bellen?

  • Vrijblijvend: Als je meer info wilt over de werking van de Luisterlijn.
  • Voor jezelf: als je ergens mee zit of hulp zoekt omdat je vast loopt.
  • Voor anderen: als je je zorgen maakt over iemand uit je omgeving en niet goed weet wat te doen.
  • Als je advies nodig hebt: over psychische zorgopties voor jezelf of iemand uit je omgeving.

Ontdek alles over de Helan Luisterlijn

Helan-voordelen voor je mentale gezondheid:

  • Psychotherapie: terugbetaling van 10 euro per sessie, voor maximum 12 sessies per jaar. voor elke leeftijd.
  • Mindfulness: 50 euro korting voor een mindfulnesstraining georganiseerd door Mindful Me.
  • Beweegbonus: bewegen heelt de geest. Tot 100 euro terug, waarvan 25 euro voor sportclub, 25 euro voor sportevents, 25 euro voor sportonderzoek en 25 euro voor bewegen op verwijzing.

Ontdek alle Helan-voordelen

Deel dit artikel

Verder lezen

11 tips voor een betere balans in jouw leven

De juiste balans vinden tussen werk en privé, tussen me-time en je gezin, tussen ontspanning en uitdaging: hoe doe je dat? Hoe leer jezelf te om positief te denken, stress te verminderen, nee te zeggen en regelmatig een moment voor jezelf te nemen? Deze 11 tips helpen je om jouw leven meer in balans te brengen.

burn-out

Een burn-out kan iedereen overkomen

Een burn-out is geen ziekte, maar een syndroom. Toch blijft een burn-out voor artsen en onderzoekers moeilijk terrein. Wat is een burn-out precies? Wat zijn de symptomen van een burn-out? En wat kan je eraan doen?

omgaan met stress en angst

Hoe ga je om met stress en angst? Klinisch psycholoog geeft tips

Het coronavirus is een onzichtbare vijand die ons ongelooflijk veel stress en angst bezorgt. Angst om ziek te worden. Maar ook om onze job of onze relatie te verliezen. Koen Lowet, hoofd van de Vlaamse Vereniging voor Klinisch Psychologen, maakt zich dan ook zorgen over de weerslag van die stress op onze mentale gezondheid.

Burn-out

Een burn-out beter begrijpen

Psychische problemen hebben te maken met emoties: je gevoelens en gedachten. Sociale problemen hebben te maken met andere mensen of organisaties, zoals familie en werk. Als beide in elkaar overvloeien, wordt de problematiek psychosociaal. De meest voorkomende psychosociale aandoening is een burn-out. En die steekt steeds vaker de kop op bij een grote groep mensen.